T.H. vraagt:
Ik ben slachtoffer van de ontslaggolf die de afgelopen maanden door hightech-Nederland spoelde. Na een dienstverband van vijftien jaar verloor ik begin dit jaar mijn baan als hardwareapplicatie-ingenieur. Mijn vorige werkgever heeft me wel een outplacementtraject aangeboden als onderdeel van mijn sociaal plan. Bij het outplacementbureau kreeg ik een lijstje met vijftien bedrijfsnamen die volgens de adviseur paste bij mijn wensen en ervaringen. Ik heb ze allemaal aangeschreven, hoewel ik er niet altijd helemaal van overtuigd was dat de match zo goed was. Bij twee bedrijven mocht ik op gesprek komen. Het was alweer een tijd geleden dat ik had gesolliciteerd, dus ik was een beetje nerveus. Beide gesprekken verliepen daardoor enigszins stroef. Helaas is het beide keren op niets uitgedraaid.
Ik zit nu met mijn handen in het haar. Er zijn geen bedrijven meer in Nederland die bij mij passen. En als ik te lang werkeloos blijf, wordt het alleen maar moeilijker om weer aan een baan te komen. Kunt u mij verder helpen?
De headhunter antwoordt:
Een beetje spanning voor een sollicitatiegesprek is helemaal niet erg. Het is en blijft een spannend moment. Over het algemeen ken je diegene niet die het gesprek voert en van het gesprek weet je veelal niet welke kant het opgaat, dus genoeg elementen om het spannend te vinden.
Je bent dan ook niet de enige die met zweet in de handen naar het sollicitatiegesprek gaat. Veel mensen associëren solliciteren met onzekerheid. Naar schatting heeft een op de vijf sollicitanten last van echte sollicitatieangst. Er zijn mensen die volledig blokkeren in het gesprek en een black-out krijgen. Alle gradaties zijn mogelijk, maar het vermogen adequaat te communiceren, wordt in ieder geval belemmerd. Onbewust zend je signalen uit die van invloed zijn op hoe je wordt beoordeeld. Door de zenuwen heb je je eigen non-verbale communicatie niet meer in de hand en je vermogen de signalen van je gesprekspartners goed te begrijpen, wordt ernstig belemmerd.
Daarom enkele tips. Allereerst: bereid je voor. Oefen veelgestelde sollicitatievragen die je op tal van vacaturesites vindt. Beantwoord ze hardop – het liefst met ’hulpinterviewer‘. Oefen ook hoe je binnenkomt en hoe je een hand geeft. Zoek naar relativerende gedachten die je ontspannen maken. Bijvoorbeeld: als ik de volgende ronde niet haal, dan heb ik er in ieder geval iets van geleerd.
Blijf door je zenuwen heen praten in plaats van stil te worden. Mensen hebben meer respect voor een sollicitant die zich door zijn zenuwen heen vecht, dan voor iemand die zich erdoor laat overmannen.
Wees nieuwsgierig naar wat de interviewer je te vertellen en te bieden heeft en bereid vragen voor. Fixeer niet op je nervositeit en de uitingen daarvan, zoals trillende handen en blozende wangen.
Wanneer de beperking zeer ernstig is, kan een gedragstherapie wellicht uitkomst bieden. Ook zouden medicijnen een optie zijn: huisartsen kunnen een recept voorschrijven voor een bètablokker. Als je voor de rest prima functioneert, waarom zou je dan bij zoiets belangrijks geen pilletje slikken?
Wat zeker nuttig is om je te realiseren, is dat je als ingenieur in de micro-elektronica nog altijd zeldzaam bent. Werkgevers moeten vaak nog veel moeite doen om de juiste mensen te vinden, zelfs in de afgelopen periode was dat zo. Met de aantrekkende vraag op de arbeidsmarkt zal dat alleen maar erger worden. Je arbeidsmarkt ten slotte, is vele malen groter dan je denkt. Besteed daar extra aandacht aan.
