E.M. vraagt:
Ik ben software-engineer met inmiddels meer dan dertig jaar ervaring in embedded systemen en de chipindustrie. Na een lange carrière bij een groot concern ben ik enkele jaren geleden na een reorganisatie aan de slag gegaan bij een andere werkgever. Vervolgens heb ik vanwege de hectische economie via detachering bij een aantal bedrijven gezeten, steeds voor één of meerdere jaren.
Onlangs kreeg ik een uitnodiging voor een gesprek bij een snelgroeiende onderneming voor een interessante uitdagende functie waar ik naadloos op pas. Het verloop van de procedure verbaasde mij echter enorm. Wat moet ik ervan denken dat ik na een interview van een uur stante pede word afgewezen op grond van het vermoeden van de interviewer dat ik ‘overgekwalificeerd’ ben en geen match? Dit bedrijf heeft heel veel vacatures in R&D en neemt ook veel mensen aan. Je zou toch denken dat ze dan graag een ervaren ingenieur zouden willen hebben. Is er iets dat ik had kunnen doen om ze te overtuigen van mijn geschiktheid voor de functie en potentiële waarde?
De headhunter antwoordt:
Je bent niet de eerste en zeker niet de laatste die dit is overkomen. Wat je eraan kunt doen? Je kunt een toelichting vragen op de afwijzingsgrond. Het is namelijk niet zo dat de gegeven reden altijd de werkelijke grond is. De interviewer kan het bijvoorbeeld vervelend vinden je recht in je gezicht te zeggen dat je niet in de groep past, of in de bedrijfscultuur. Hij hoeft je natuurlijk niet meteen uitsluitsel te geven over de beslissing, maar als hij het dan toch doet, dan is het argument ‘overgekwalificeerd’ redelijk veilig. Wat kun je daar immers tegen inbrengen?
Je kunt echter vragen op welke wijze en in welke mate jouw skills en ervaring je goede functioneren in deze functie zouden belemmeren. Verder kun je vragen of je op een andere positie bruikbaar kunt zijn voor het bedrijf. Er zijn nog meer vacatures en ze hebben je niet voor niets uitgenodigd voor een gesprek; op basis van je cv zagen ze genoeg aanknopingspunten. Wanneer ze je dan als overgekwalificeerd bestempelen voor een zware functie, dan ligt het voor de hand dat je juist extra zult kunnen bijdragen aan het behalen van de bedrijfsdoelstellingen.
‘Overgekwalificeerd’ heeft normaliter als betekenis ‘te hoogopgeleid’. Dit is eenvoudig vast te stellen en nauwelijks te weerspreken. Het houdt daarnaast meestal in dat je behalve de basisvaardigheden voor de functie nog andere competenties hebt, zoals ervaring in (project)management, marketing of businessdevelopment. Wanneer je dan bijvoorbeeld in een puur technische rol zou komen, zonder organisatorische of commerciële taken, zou het kunnen zijn dat je je niet aan de taakomschrijving houdt of onvoldoende uitdaging vindt. Althans, dat ligt verscholen in het begrip ‘overgekwalificeerd’. De juistheid van deze assumptie is doorslaggevend voor jouw geschiktheid voor de rol waar je naar solliciteert.
In een snelgroeiende organisatie als het bedrijf waar je hebt gesolliciteerd, zouden er voor jou bovendien veel mogelijkheden tot doorgroeien moeten zijn. Als er nu geen rol vacant is waar je volledig tot je recht komt, dan komt die wel binnen enkele maanden tot een jaar. Zo bezien, maakt het stempel ‘overgekwalificeerd’ je juist nóg aantrekkelijker en geschikter voor dit bedrijf.
Toon daarom je enthousiasme voor de baan en het bedrijf. Benoem de specifieke uitdagingen en geef voorbeelden die aantonen hoe je jezelf blijft uitdagen. Kortom: positioneer je als de perfecte kandidaat voor de positie en vertel duidelijk hoe je kwalificaties geen probleem zijn voor de organisatie, maar een extra waarde kunnen toevoegen.
